Besinler Zihni Tek Başına Güçlendirmez

Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Klinik Psikolog Zeynep Betül Alp, besinler ve içeceklerin zihinsel performans üzerindeki etkilerine ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu. Alp, bilişsel performansın çok boyutlu bir süreç olduğunu ve beslenmenin bu sürecin yalnızca bir parçasını oluşturduğunu söyledi. Beslenme ve içecek tercihlerinin bilişsel işlevleri tek başına belirlemediğine dikkat çeken Alp, bu unsurların daha çok beynin çalıştığı fizyolojik zemini etkilediğini ifade etti. Kan şekeri dengesi, sıvı alımı ve bedenin uyarılma düzeyinin dikkat ve zihinsel sürdürülebilirlik üzerinde dolaylı rol oynadığını belirten Alp, bu etkilerin genellikle kısa süreli ve kişiden kişiye değiştiğini vurguladı. “Zihni keskinleştirir” algısı bilimsel değil “Zihni keskinleştirme” ifadesinin bilimsel bir kavram olmadığını dile getiren Alp, bu tür içeceklerin etkisinin çoğunlukla dikkat sistemlerinde geçici bir uyanıklık artışıyla sınırlı kaldığını söyledi. Kişinin kendini daha açık hissetmesinin, her zaman ölçülebilir bir performans artışı anlamına gelmediğini belirten Alp, bu tür algıların bilimsel dikkatle ele alınması gerektiğini kaydetti. Pancar suyu etkisi sınırlı ve dolaylı Son dönemde sıkça gündeme gelen pancar suyuna da değinen Alp, pancar suyunun zihinsel performansla ilişkisinin doğrudan bilişsel süreçlerden değil, fizyolojik mekanizmalardan kaynaklandığını ifade etti. Damar genişlemesini destekleyen etkilerin beyin kan akışı üzerinde dolaylı bir rol oynayabileceğini belirten Alp, bunun bilişsel işlevlerin otomatik olarak güçlendiği anlamına gelmediğini söyledi. Pancar suyu sonrası bildirilen “zihinsel açılma” hissinin çoğu zaman öznel bir deneyim olduğuna dikkat çeken Alp, gerçek bilişsel değişimin ancak standart testler ve nesnel ölçümlerle değerlendirilebileceğini vurguladı. Kalıcı bilişsel güçlenme alışkanlıklarla mümkün Kısa süreli dikkat artışının genellikle geçici bir uyarılma düzeyiyle ilişkili olduğunu ifade eden Alp, gerçek bilişsel güçlenmenin öğrenme, tekrar ve nöroplastisite süreçleriyle mümkün olduğunu belirtti. Tekil içeceklerin bu kalıcı süreci sağlamadığını kaydeden Alp, bireysel farklılıkların da mutlaka göz önünde bulundurulması gerektiğini söyledi. Zihinsel berraklık için düzenli uyku, stres yönetimi ve dikkat yükünün dengelenmesinin temel unsurlar olduğunun altını çizen Alp, fiziksel hareket ve günlük rutinlerin de bilişsel verimliliği desteklediğini ifade etti. Alp, zihinsel performansı artırmak için kısa vadeli çözümler yerine içsel düzenlemeye odaklanmanın daha sürdürülebilir sonuçlar sağladığını sözlerine ekledi.