İstanbul Atlas Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Dalı Başkanı Özgür Bilgin Topçuoğlu, gündelik yaşamda sıkça göz ardı edilen alışkanlıkların beyin sağlığı üzerinde doğrudan ve ciddi etkileri bulunduğunu belirterek önemli uyarılarda bulundu. Prof. Dr. Topçuoğlu, özellikle yetersiz uyku, hareketsizlik, kötü beslenme ve yetersiz su tüketiminin beyin fonksiyonlarını olumsuz etkilediğini söyledi.

Beyni en çok yoran alışkanlıkların başında kronik uykusuzluğun geldiğini vurgulayan Topçuoğlu, kısa vadede dikkat, hafıza ve öğrenme kapasitesinin zayıfladığını, uzun vadede ise demans riskinin belirgin şekilde arttığını ifade etti. Uykusuzluğun özellikle beynin hafıza merkezi olan hipokampüs, karar verme ve dikkat süreçlerinden sorumlu prefrontal korteks ile duygusal kontrolü sağlayan amigdala üzerinde yıkıcı etkiler yarattığını belirtti.

Uyku sırasında beynin kendini onardığını hatırlatan Topçuoğlu, bu süreçte devreye giren glimfatik sistemin, gün içinde beyinde biriken toksinleri ve zararlı proteinleri temizlediğini söyledi. Özellikle derin uyku evresinde aktif olan bu sistemin çalışmaması durumunda, hafıza oluşumu ve sinir hücreleri arasındaki iletişimin ciddi şekilde bozulduğunu kaydetti.

Beyin sağlığını tehdit eden bir diğer önemli unsurun ise işlenmiş gıdalar olduğunu belirten Prof. Dr. Topçuoğlu, yüksek şeker, tuz ve trans yağ içeren bu gıdaların odaklanma güçlüğü, beyin sisi ve bağımlılık oluşturduğunu ifade etti. İşlenmiş gıdaların beynin dopaminerjik ödül mekanizmasını bozarak haz tuzağı yarattığını vurgulayan Topçuoğlu, uzun vadede motivasyon kaybı, ruh hali bozuklukları ve bilişsel gerileme yaşandığını söyledi. Yapılan hayvan deneylerinde, bu tür beslenmenin hipokampüs yapısında dahi bozulmaya yol açtığının görüldüğünü aktardı.

Su tüketiminin de beyin sağlığı için hayati öneme sahip olduğuna dikkat çeken Topçuoğlu, beynin yaklaşık yüzde 75’inin sudan oluştuğunu belirtti. Yetersiz su tüketiminin elektrolit dengesini bozduğunu, sinir iletimini yavaşlattığını ve toksin temizliğini engellediğini söyleyen Topçuoğlu, özellikle yaşlılar, çocuklar ve demans hastalarının susuzluğa karşı çok daha hassas olduğunu vurguladı.

Beyin sağlığını korumak için günlük yaşamda yapılması gerekenlere de değinen Prof. Dr. Topçuoğlu, düzenli egzersiz, kaliteli uyku, sosyal izolasyondan kaçınma, dengeli beslenme ve yeterli su tüketiminin beyin fonksiyonlarını uzun vadede koruduğunu ifade etti. Gerekli durumlarda D vitamini ve Omega-3 gibi takviyelerin de hekim kontrolünde alınabileceğini belirtti.