Spor ve egzersiz, sağlıklı bir yaşamın vazgeçilmez unsurları arasında yer alıyor. Ancak uzmanlar, bilinçsiz ve kontrolsüz yapılan egzersizlerin faydadan çok zarar getirebileceği konusunda önemli uyarılarda bulunuyor. Özellikle doktora danışılmadan ve kişiye özel planlama yapılmadan uygulanan egzersizler, ciddi kas-iskelet sistemi problemlerine neden olabiliyor. Memorial Bodrum Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bölümü’nden Uz. Dr. İnci Şenses, yanlış egzersiz alışkanlıklarının bel fıtığı, menisküs ve eklem hasarları gibi sağlık sorunlarına yol açabileceğini belirtti.

Uz. Dr. Şenses’e göre, fiziksel tıp ve rehabilitasyon kliniklerine başvuran hastalarda egzersize bağlı yaralanmalar belirli hareketlerde yoğunlaşıyor. Özellikle yanlış teknikle yapılan plank egzersizlerinin bel omurgasında aşırı yüklenmeye neden olarak bel fıtığını tetiklediği ifade ediliyor. Uygun olmayan direnç lastikleriyle yapılan çalışmaların omuz ekleminde ciddi hasarlara yol açabildiği, kontrolsüz ve yanlış formda uygulanan squat hareketlerinin ise diz ekleminde menisküs ve bağ yaralanmalarına neden olabildiği vurgulanıyor.

Dijital platformlarda yaygın şekilde paylaşılan egzersiz videoları da uzmanların dikkat çektiği önemli risk unsurları arasında yer alıyor. Bu tür içeriklerin büyük bölümünün, bireylerin yaşını, kilosunu, mevcut sağlık durumunu, omurga ve eklem yapısını ya da daha önce geçirilmiş hastalıkları dikkate almadan hazırlandığını belirten Şenses, “Herkes için geçerli tek bir egzersiz programı yoktur. Sosyal medyada paylaşılan hareketleri bilinçsizce uygulamak sakatlanma riskini ciddi biçimde artırır” dedi.

Uzmanlara göre egzersiz kaynaklı sakatlıkların temelinde üç ana hata bulunuyor. Bunlar; ağrının kas, disk ya da kemik kaynaklı olup olmadığı belirlenmeden egzersize başlanması, kişiye özel planlama yapılmadan “herkese aynı egzersiz” anlayışıyla hareket edilmesi ve yanlış hız, yük ile tekrar sayılarıyla uygulama yapılması olarak sıralanıyor. Bu hatalar, kas, tendon ve eklem dokularında aşırı zorlanmaya bağlı kalıcı hasarlara yol açabiliyor.

Egzersizin koruyucu ve tedavi edici etkilerinden güvenli şekilde yararlanabilmek için uygulama öncesinde klinik değerlendirmenin büyük önem taşıdığına dikkat çekiliyor. Uz. Dr. Şenses, bireyin egzersize başlamadan önce mevcut şikâyetlerinin kaynağının netleştirilmesi gerektiğini belirterek, ağrının kas-iskelet sistemi, disk patolojisi ya da eklem yapılarıyla ilişkili olup olmadığının doğru egzersiz planlamasını belirlediğini ifade etti.

Uzmanlar ayrıca, kas-iskelet sistemi ağrılarında sosyal medyada görülen ya da kulaktan dolma bilgilerle hareket edilmemesi gerektiğini vurguluyor. Ağrı, hareket kısıtlılığı veya performans kaybı yaşayan bireylerin mutlaka uzman hekim değerlendirmesinden geçerek kişiye özel bir tedavi ve egzersiz programı ile sürece başlaması gerektiği belirtiliyor. Egzersizin sağlık için etkili ve güvenli bir araç olabilmesinin, doğru tanı ve uzman kontrolüyle mümkün olduğu ifade ediliyor.