DOLAR 0,0000
EURO 0,0000
STERLIN 0,0000
ALTIN 000,00
BİST 00.000
Metin AKGÜN
Metin AKGÜN
Giriş Tarihi : 10-05-2022 21:19

Eğitimde Başarı, ‘İnsanı Bilmekle’ Başlar…

Eğitimde Başarı, ‘İnsanı Bilmekle’ Başlar…

Gönül dağında Gedelli Kahvesi'nin sahibi olan Kellerin Rıfat, ama olan nişanlısı Meryem’in gözünü açtırdıktan sonra Meryem tarafından terk edilince, insana dair ezberleri bozan repliği ile “İnsan insan derler dayı, insan nedir bildin mi sen?” sadece gönüllere dokunmadı… Derin izler bırakırken, zihinleri derinden sarsarken, insanın kalbi yüreği gönlü oldu bir anda…

Diziyi izlerken, aynı soruyu kendine sormamak elde mi? “İnsan insan derler dayı, insan nedir bildin mi sen?”

Bir önceki yazımızda da bu soru ekseninde eğitimi sorgulamış, ciddi bir öz değerlendirme yapılması gereğine dikkat çekmiştik…

Sahi insan nedir?

İnsan Kimdir?

Bu soru, felsefenin problemi sanırım… Mark Twain “İnsan Nedir?” sorusunun tartışıldığı kitabında da Sokratik bir diyaloga şahit oluyoruz…

Bir başka açıdan bakıldığında da “ insan” nisyan ile malul denir ya… İnsan unutandır… Neyi unutur, neden unutur sorusu tartışılmadan genel kabul dairesinde kabullenilir bir anda…

Gerçekten, İnsan neyi unutur, neden unutur? Düşünülmesi gerekmiyor mu?

Evet, yüce yaratıcı insanı yaratırken, onun unutan yönünü de yaratmış. Bu yönü, yaratılışın ana ekseni olan imtihanın da odağındadır.

Kur’an İnsanı, insanın yaratılışını aktarıp, onu tamımlarken;

“Beşer” ve “İnsan” kavramlarını kullanır.

İnsanın yaratılışından söz eden ayetler göz önüne alındığında;

1 - İnsanın maddesel yanı,

2 - İnsanın ruhsal yanı olmak üzere iki başlıkta mütalaa edilebilir.

 

Kur’an’da “beşer” kelimesi, daha çok kişinin maddi yapısını, “insan” kelimesi ise maddi ve manevi yapısını birlikte ifade için kullandığı söylenebilir.

Bir gün Rabbin (Sahibin) meleklere şöyle dedi: “Balçıktan bir beşer yaratıyorum, Organlarını tamamlayıp içine ruhumdan üfleyince ona secdeye kapanın.” (Sad 38/71-72)

 

Ölümlü bir varlık olarak yaratılmış olmamız da biyolojik yapımızla ilişkilidir. Allah (c.c.) bu gerçeği ifade ederken “beşer” kavramını kullanmaktadır:

“Senden öncekilerden hiçbir beşeri ölümsüz yapmadık. Sen ölsen onlar ölümsüzleşecekler mi?” (Enbiyâ, 21/34)

De ki: "Ben de ancak sizin gibi bir beşerim. Fakat bana ilâhınızın yalnızca bir tek ilâh olduğu vahyediliyor. Artık O'na yönelin ve O'ndan bağışlanma dileyin…” (Fussılet 41/6)

Maddi olarak yaratılan “beşer”, kendine üflenen ruh sayesinde dinleme ve gözlem yapma yoluyla yeni bilgilere ulaşma kabiliyetine kavuşmaktadır. Bu bilgileri aklı ile değerlendirir ama kararını gönlü ile verir.

Bu yüzden birçok insan, doğrular ile menfaatleri arasında gelgitler yaşar. Menfaatlerinden vazgeçememelerinden, çıkarları ekseninde nefsin doymazlıkları nedeniyle yanlış kararlar alırlar.

 

Allah (c.c.) Kur’an da yaratılışları nedeniyle yanlışa yönelebilecek olan “İNSAN”a yaptığı uyarılara dikkat edildiğinde;

 

İnsan, doyumsuz yapıda yaratılmıştır. Başına bir sıkıntı gelse sızlanır. Bir nimete konsa kimseye zırnık koklatmaz. Görevlerini aksatmayanlar başkadır. (Meariç,70/44)

 

“Hayır, insan kendini yeterli gördüğü için mutlaka azgınlık eder.” (Alak,96/6,7)

 

(Edep yerlerini) Bunlardan başkasına açanlar sınırları aşmış olurlar. Onlar, aldıkları emanetler ve üstlendikleri sorumluluklar konusunda titiz davrananlardır. Onlar şahitliklerini dosdoğru yapanlardır. Onlar namazlarını özenle sürekli kılanlardır. İşte bahçelerde ağırlanacak olanlar onlardır. (Meâric 70/19-35) (Bayındır, A.)

 

Allah (c.c.)

“Yüzünü dosdoğru bu dine, Allah’ın fıtratına /yaratmada uyguladığı kanuna çevir. O, insanları o fıtrata göre yaratmıştır. Allah’ın yarattığının yerini tutacak bir şey yoktur. Doğru din budur ama çoğu insan bunu bilmez.” (Rum 30/30) derken, insanı, yatılış özelliklerine dikkat çeker…

 

Fıtrat, Allah’ın insanı yaratmada uyguladığı kanundur. Bu kanun dahilinde beşeri yaratırken, ona yüklediği “DATA” ile onu insan kılar. Rum suresi 30. Âyet, bu kanunun, göklerin ve yerin yaratılışında da geçerli olduğunu zımnen bildirir:

 

“Ben yüzümü, doğrudan doğruya göklerin ve yerin fâtırına/ onları fıtrata göre yaratana çevirdim. Ben müşriklerden /Allah’ın yetkisini paylaştıranlardan değilim.” (En’âm 6/79)

Fırat’ın izah edildiği diğer ayetler göz önüne alındığında;

 

“Gök yarılmış (fıtratı bozulmuş, yıldızlar dağılmış, denizler taşırılmış, mezardakiler de çıkarılmış olunca, herkes önden ne gönderdiğini ve geride neler bıraktığını öğrenecektir” (İnfitâr 82/1-5)

 

Ey insan! Seni yaratan, şekillendirip ölçülü yapan, dilediği bir biçimde seni oluşturan cömert Rabbine karşı seni ne aldattı?” (İnfitâr 82/6-8)

 

Bütün bu ayetlere göre fıtrat, varlıkların temel yapısını, o yapıyı oluşturan yaratılış, gelişim, değişim ilke ve kanunlarını ifade eder…

 

Kur’an da Allah beşerin/insanın inşa sürecinde her sapma halinde uyarıcılar ile doğru yola davet etmiş, rehber göndermiş, her an insanın her anı, denetim ve rehberlik altında yarına dönük tedbir sürecini, aktif kılmıştır.

 

Bu açıdan bakıldığında; “Rehberlik ve Denetimin” ilahi yönü olduğu ve bu sürecin ihmalinin, Allah’ın yaratış ve tekamül sürecine aykırı bir tavır almak şeklinde olduğu da söylenebilir.

 

Yine Allah (c.c.) fıtratın gereğine dönük, verdiği mesajlarında, ayetlerini hep nâsa yani çoğul halinde (toplum halinde) insana açıklamaktadır. Bu anlamda muhatap insan değil, nâs olmaktadır.

 

Kur'an mesajı geneldir; tüm insanların ondan nasibi vardır. Bu demektir ki her insan ondan az veya çok bir şeyler anlar. Bilgisi artırdıkça, parçaları birleştirerek, daha büyük fotoğrafa bütüncül bir anlam kazandırır, daha çok şeyi anlar. Tüm insanlara verilen mesajda, bir kast ve sınıf engelinin olmayıp, mesajın birilerine kapalı veya dokunulmaz kılınmamış en önemli yönüdür.

İnsan toplumsal bir varlık olarak alınışının önümüze açtığı pencereler; “İnsanlar iman üzere bulunan tek bir ümmet idi; sonra kimi iman etmek, kimi küfre varmak suretiyle ayrılığa düştüler de Allah, rahmetinin müjdecileri ve azabının habercileri olmak üzere peygamberler gönderdi. İnsanlar aralarında ayrılığa düştükleri şeyde hak üzere hükmetmek için, o peygamberlerle kitap gönderdi.

Halbuki kendilerine açık deliller geldikten sonra aralarındaki zulüm ve hasetlerinden ötürü, ihtilâfa düşenler, o kitap verilenlerden başkası değildir. Onların hak hususunda ayrılığa düştükleri şeyde, Allah, kendi izni ile (peygamberlere) iman edenleri doğru yola hidayet buyurdu (iletti). Allah dilediğini doğru yola iletir.(Bakara 213) dikkat çekicidir.

Bu ayet; insana peygamberler eliyle gönderilen mesajın, insanın bir toplum olarak ortaya çıktığı anda başladığı, ayetin meal ve tesirinde yer alan, insana insanlığa dönük verilen mesajda; "hüküm" (yargı), "mîzân" (ölçü, norm, düzen), hükmetmek (yargılamak-yönermek) "ihtilaf" (çekişme, tartışma, didişme) sözcükleri üzerinde düşünülmesi gerekmiyor mu?

Bu kavramlar, toplum haline ulaşmış insan hayatında anlam ifade ettiği ve kaçınılmazlıklara işaret ettiğini düşünüyoruz.

Peygamberlerin esas görevlerinden biri de bu kaçınılmaz düzenlemeyi kozmik-evrensel rayına oturtacak mesajları, ölçütleri getirmeleri değil mi?

Bu iki ana eksen göz önüne alındığında;

Yaratılan beşerin, insan olma vasfına dayalı, kültürel devamlılık ve hüsrana uğramaması yönünde kendine yetme, mutlu olma ve toplumsal huzura katkı sağlarken, kendi sorumluluklarının farkındalığına ulaşması, bu yönüyle de hayata hazırlamasını sağlama yönünde eğitimin temel amacı değil mi?

 

Sahi yazımızın başlangıcındaki soruyla devam edersek:

Sahi, “İnsan Nedir?” Bildik mi?

Eğitimdeki temel sorumluluğumuz dahilinde, temel yasada da yer alan “İyi İnsan” “Mutlu Birey” yetiştirme amacımıza dönük mevcut uygulamalarımızı yeniden sorgulamamız gerekmiyor mu?

 

Ey insan! Seni yaratan, şekillendirip ölçülü yapan, dilediği bir biçimde seni oluşturan cömert Rabbine karşı seni ne aldattı?” (İnfitâr 82/6-8) sorusuna dönük, aldanmamızın sebepleri ekseninde öz değerlendirme yapmamız istenmiyor mu?

 

 

Hafıza-i beşer nisyan ile malüldür

İnsan hafızasının unutkanlığı tarihi kayıtlara geçmiş bir gerçektir. Zaman zaman halk sözleri de bunun kanıtı olmaktadır: ” unutkanlık insan halidir ” , “beşer şaşar”, insan beşer kuldur şaşar” ve “hafıza-i beşer nisyan ile malüldür” sözlerine dikkat çekerek,

 

Kalite Yönetim Sisteminin geri getirildiği süreçte;

Eğitimin sadece akademiye yönelen, test ekseninde “TUTİ” (papağan) yetiştirme yanlışına saplanarak, bir nesli, test ve tost arasına sıkıştırarak, yok etmeye yönelen eğitim sistemimizdeki yanlış yönelime, biz. Biz kılan milli ve manevi değerlerden koparan, toplumsal çöküşe dur deme yönünde;

 

Dünden başlayan ve devam eden yaptığımız yanlışlarla yüzleşerek, “Allah’ım neydi günahım, Ben nerde yanlış yaptım” diyerek, samimi bir öz değerlendirme yaparak, yaratılışımızın “FITRATIN” gereğine dönük, eğitimimizi yeniden kurgulamak ve gerektiğini düşünüyoruz.

Selam, saygı ve dualarımla

 

 

* Bayındır, A. Kur’an’da Beşer ve İnsan,

Metin AKGÜN
Eğitim Müfettişi

Eğitimde Kaliteyi Geliştirme Derneği Başkanı
NELER SÖYLENDİ?
@
Metin AKGÜN

Metin AKGÜN

DİĞER YAZILARI DOĞRU İSTİKAMET ve DÖNEMLİK DOĞRU İSTİKAMET ve DÖNEMLİK Eğitim, “AKLI” Kullanmayı Kazandırmalıdır… Telafi Eğitimine Hazır mıyız? Engelli Kardeşlerimizi Anlamaya Mecburuz... İnsanın İnşası Mesuliyetimiz; Kriterlerimizi Doğru Seçmektir. Metin AKGÜN - Kavramdan Manaya ‘RAMAZAN’ Eğitimde Yönetsel Körlük Kaynaklı Yanlışlarımız! Çocuklarımızın Şahsiyet Kazanması İçin, Eğitim Şart! Sorumluluk Sahibi Olmak… Başkan AKGÜN’den; Yeni Yıl Mesajı Salgın Sürecinde Eğitimimiz (!) Bizi Biz Kılan Değerlerden Koparılıyoruz. Eğitim, Sadece ‘Akademik Öğrenme’ Değildir. (1) Kaybettiğimiz Değer, “Nezaket…” Toplumsal Kaosun Nedeni, Değerlerimizi Kaybedişimizdir… Eğitimde Kaybettiğimiz Değerlerimiz (2) Eğitimde Kaybettiğimiz Değerlerimiz (1) Verdiğimiz “Eğitim” Bireyi Ne Kadar Erdemli kılıyor. Kovid-19 Salgınının Ekonomi Üzerindeki Etkileri Toplumsal Eğitim Açısından Tiyatro Önemlidir… 6.8’lik Elazığ Depreminin Bilançosu Ağırlaşıyor Türk Her Yerde Türk’tür Farkında Olmadan ‘Şirk’e Kayıyoruz!’ Riyadan Şirke Uzanan Hatalarımız… Milli Beka Mücadelemizde Ana Eksenimiz “EĞİTİM” Olmalıdır. Eğitimde Yaşanan Sorunlarımız, Çözümsüz Değil. Her Sınav, Yeni Bir Başlangıç Olmalı… Refleks Tepkiler, Ağır Bedeller Ödetir… Bir Nesli İnşa Ederken… Başkan Akgün’ün, “Avukatlar Günü’nü” Kutlama Mesajı. “Nevruz” Tarımsal Açısından Bir Fırsat Olabilir… Mesleki Eğitimde Paradigma Değişimi, Hayalin Alt Yapısıyla Başlar. (HAY) TARİFELİ UÇAĞI KAÇIRSANIZ NE HİSSEDERSİNİZ? Eğitimde 2023 Vizyonumuzda “Değerlerimiz” Yer Almalı…(I) “5N 1K” Uygulamasına Farklı bir Bakış… Eğitimde Kalite için; Öz Değerlendirme Şart… Her Şey Mutlu Yarınlarımız için… Çocuklarımızla Hayatı Paylaşalım…(2) Çocuklarımızla Hayatı Paylaşalım…(1) 23 Nisan’ın Mana Derinliği, Bir Günde Bitmemeli… Çanakkale Ruhu, İstiklalimizin Teminatıdır… Eğitime Bakış Açımızı Sorgulamalıyız… Eğitim Sistemimiz “ERÖR” Veriyor… Mesuliyetimiz, Mefkûremizin Derinliğidir Teknik Eğitim Yarınımızdır… Toplumsal Yapıda Değişim, Kavramlarla Başlar. Farkında mıyız? Bu Gün 24 Kasım Öğretmenler Günü… Bugün 29 Ekim, “Cumhuriyetin” Mana Derinliğini Anlamak Gerek… “Neme Lazım Be Sultanım” Deme! Eğitimde “Şiir” Önemlidir… ÖFKE 2017-2018 eğitim ve öğretim yılı başlıyor. Endüstri 4.0 Günlük Hayatımızda Neleri Değiştirebilir? Sanayileşmede 4. Evre Başlarken, İstikbal ve İstiklalimiz Merkezinde BİZ! Nefsin Doymazlığı Peşinde Nereye… İnanmak, Mutluluk İçin En Temel Şarttır… Çanakkale Ruhu, İstiklal Ve İstikbalimizin Teminatıdır Neslin İnşa Sürecinde “TİYATRO!” Önemlidir “Zaman Sana Uymuyorsa Sen Zamana Uyacaksın” Diyorlar! Mutluluk İstemekle Başlar... Eğitimde Kaliteyi Geliştirme Derneği Başkanı Akgün'ün -10 Kasım Atatürk’ü anma- Mesajı Yaşadığımız Hayatı, Hissetmeliyiz! Şemdinli’deki Durak Jandarma Karakolu’na yapılan saldırıyı ve Van'da buluşan 16 ilden 181 aşiret temsilcisinin; PKK'ya gösterdikleri tepki Sevmek Ama Nasıl? 2016-2017 Eğitim ve Öğretim Yılı, Eğitimde Yeni Bir Başlangıç Olsun. '19 Eylül Gaziler Günü' Kutlama Mesajı 2016-2017 Eğitim ve Öğretim Yılı, Eğitimde Yeni Bir Başlangıç Olsun Çocuklarımızın Başarısız Olmasında Sebep Biz Olabilir miyiz? (2) 30 Ağustos Zafer Bayramımız Kutlu Olsun. Basın Açıklaması Çocuklarımızın Başarısız Olmasında Sebep Biz Olabilir miyiz? (1) Bin Aydan Daha Hayırlı olan Kadir Gecemiz Mübarek Olsun İstanbul Atatürk Havalimanı’ndaki Hain Terör Saldırısını Nefretle Kınıyoruz İnsanın yaradılışındaki üç temel özellik ve EĞİTİM! Kardeşliğin Doğduğu, Sevgi Dolu Bir Ramazan Olsun… İnsan Olmak Önemli … Çocuklarımızın Satırlarında 19 Mayıs… Bütün Annelerimizin Mübarek Ellerinden Öpüyoruz. Bütün Annelerimizin Mübarek Ellerinden Öpüyoruz Miraç Kandili Fırsattır Mavi Kurdele! 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramımız Kutlu Olsun Küçüktük Ufacıktık Top Oynadık Acıktık… Çanakkale Zaferini Doğru Anlamalı ve Anlatmalıyız… Cemreler Gönüllere Düşsün! İnsan Olmak, İnsan Kalabilmek! Nasihat… Zan… İnşanın İnşası Mesuliyetimiz; Kriterlerimizi Doğru Seçmektir Mekke’nin Fethinin Maneviyatında 2016’ı Değerlendirmeliyiz! 24 Kasım Öğretmenler Günümüzü Tebrik Ediyoruz… Eğitim Sürecinde Öğretmen Önemlidir… Çocuklarımız İstikbalimizdir… Bu Ahlaki Çöküşle Nereye Kadar! Metin AKGÜN ;Terörün Kıblesi Yok! Metin AKGÜN ; İSTİKAMET! Birlik ve Beraberlik İçin, Bayramlar Fırsat Olsun! Terörün Yarattığı Zulüm, Milletçe Ciğerimizi Dağlıyor… Bugün 30 Ağustos… Yarının Daha Güzel Olması İçin… AKLIMDASIN ALLAH’IM Baskil Kaysıları Türk Ocakları Genel Merkezinde Şehitler ölmez! Bilakis onlar diridirler Kardeşliğimize Sıkılan, Ciğerlerimizi Dağlayan Kurşun! Bayramlar Fırsattır… Tatilde Hikâyeler Anlatalım Çocuklarımıza! Hoş Geldin Ya Şehr-i Ramazan… Devlet… Beraat Gecesi Samimiyet İster… 19 Mayıs 1919 Sıradan Bir Gün Değildi… Bağıranın Önüne Ot Atınca…. Toplumsal Çözülme Sürecine, Değer Eğitimi Odaklı Bakış! 27 Mart Dünya Tiyatro Gününü Fedakarlığın Zirvesinin (İSAR) Yaşandığı ÇANAKAKLE… Değerlerimizi Kazandırmadığımız Nesil Nereye Gider? Toplumsal Değişim Yönetilebilmeli! Özgürlük ve Adalet Kavramlarında Yaşanan İkilem… Küreselleşme Süreci, Geleceğin Eğitimi ve Risklerimiz! M.Ö. 2000 Yıllarından Günümüze Yansıyan DUA! Çocuklarımızı Eğitiyor muyuz? Ekonomik Kalkınmanın Sağlam Temellere Oturması Sürecinde; İNSAN! Eğitim, Geleceği Kazanma Savaşıdır… İnovasyon Hedefinde Yeni Nesil…(2) İnovasyon Hedefinde Yeni Nesil… “HANNAS”’IN VESVESESİ KISKACINDA BİZ! Orta Doğuda Yaşanan Kaos… Askeri Zaferlerin Devamı İçin “Eğitim” Önemli… “Ensar” Olmak Zor... KURT KUZUYU YEMEK İSTİYOR AMA! Kavramdan Manaya “RAMAZAN” Ramazan-ı Şerif Temizlenmek İçin Fırsattır. IRAK DA YAŞANAN KAOS... Adalet İstemek Yetmez, “Adalet” Emek İster. Depremle Yaşamak Analarımız bizim için “Cennettir” Bağımlılıklarımız Bizi Dönüştürüyor…
NAMAZ VAKİTLERİ
PUAN DURUMU
  • Süper Lig Ahmet Çalık SezonuOP
  • 1Trabzonspor3781
  • 2Fenerbahçe3770
  • 3Konyaspor3767
  • 4Başakşehir FK3762
  • 5Alanyaspor3761
  • 6Beşiktaş3758
  • 7Antalyaspor3758
  • 8Fatih Karagümrük3757
  • 9Adana Demirspor3752
  • 10Sivasspor3751
  • 11Galatasaray3751
  • 12Kasımpaşa3750
  • 13Hatayspor3750
  • 14Kayserispor3747
  • 15Giresunspor3745
  • 16Gaziantep FK3743
  • 17Çaykur Rizespor3736
  • 18Altay3734
  • 19Göztepe3728
  • 20Yeni Malatyaspor3720
Gazete Manşetleri
Yol Durumu
BURÇ YORUMLARI
  • KOÇ
    Koç Burcu
  • BOĞA
    Boğa Burcu
  • İKİZLER
    İkizler Burcu
  • YENGEÇ
    Yengeç Burcu
  • ASLAN
    Aslan Burcu
  • BAŞAK
    Başak Burcu
  • TERAZİ
    Terazi Burcu
  • AKREP
    Akrep Burcu
  • YAY
    Yay Burcu
  • OĞLAK
    Oğlak Burcu
  • KOVA
    Kova Burcu
  • BALIK
    Balık Burcu
ANKET OYLAMA TÜMÜ
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA